arrow_drop_up arrow_drop_down
19 december 2019 

Wijkgericht werken aan veiligheid en ondermijning

“In steeds meer wijken gaat het niet goed door oprukkende, verborgen criminaliteit.” Het is een uitspraak die je steeds vaker hoort uit de mond van bestuurders en veiligheidsprofessionals. Een geluid waarop serieus gereageerd moet worden. Alleen reageren is in dit geval niet genoeg. Oplossingen moeten er komen. Die kunnen alleen succesvol worden als er multidisciplinair informatie wordt gedeeld. Er moeten integrale plannen van aanpak worden ontwikkeld die onder centrale regie worden uitgevoerd.

Negatieve processen in de wijk
Het grootste deel van het sociaal- en maatschappelijk leven speelt zich af in woonwijken. Daar vinden zowel positieve- als maatschappij ondermijnende processen plaats. De laatste categorie levert problemen op voor de direct betrokkenen maar zorgt tevens voor maatschappelijke- en sociale onrust. Die sociale onrust heeft invloed op de openbare orde en veiligheid en de leefbaarheid in de wijk. Geleidelijk ontstaat de onveilige wijk.

Onzichtbare veiligheidsrisico’s in de wijk
Na terroristische aanslagen in woonwijken in ons omringende landen, is duidelijk geworden dat een ogenschijnlijk veilige wijk dit in werkelijkheid niet altijd hoeft te zijn. Zichtbaar fysieke veiligheidsmaatregelen en toezicht bieden geen garantie voor een veilige en leefbare wijk. Radicalisering en ondermijning komen niet altijd direct in beeld. De echte sociale- en veiligheidsproblemen in de wijk zitten verscholen achter de voordeur. Er kan achter die voordeuren sprake zijn van bewust zorg mijdend gedrag, beginnende radicalisering of ondermijnende activiteiten. De betrokkenen willen vooral geen overheidsbemoeienis door een bezoek aan huis.

Causaal verband
Tussen de veiligheidsrisico’s en de sociale problemen bestaat dikwijls een causaal verband. Het is van groot belang dat alle sociale- en veiligheidsprofessionals informatie over de wijk en de bewoners met elkaar delen. Zo kan er een integraal plan van aanpak gemaakt worden. Dit plan kan een multidisciplinaire interventie achter de voordeur inhouden. De problemen worden dan wel zichtbaar en er kan vervolgens aan een structurele oplossing worden gewerkt.

Nieuwe risico’s en “Vroegsignalering”
Momenteel ziet men in de openbare ruimte steeds vaker onverwacht gevaarlijk gedrag door verwarde personen. Dat onvoorspelbare gedrag leidt ook tot verstoring van de veiligheidsgevoelens en de leefbaarheid in de wijk. Vroeg signalering is belangrijk en heeft succes wanneer de partners tijdig met elkaar informatie delen.

Zien gemeenten wat er in de wijken gebeurt?
De kennis over de diverse woonwijken is vaak fragmentarisch. Misschien hebben de sociale partners en veiligheidsprofessionals gezamenlijk de meeste problemen wel in beeld. Maar die kennis wordt tussen de partners niet voldoende gedeeld. Er is geen centraal afstemmingsoverleg.

De huidige praktijk
In de dagelijkse praktijk komt het geregeld voor dat sociale partners en veiligheidspartners los van elkaar bemoeienis hebben met één en de zelfde persoon of hetzelfde gezin. Van die bemoeienis hebben de professionals onderling vaak geen weet. Er worden daardoor van elkaar afwijkende en tegenstrijdige plannen van aanpak uitgevoerd. Deze situatie werkt averechts en schept zowel bij de partners als bij betrokkenen verwarring.

Voorbeelden uit de praktijk
Maar de gemeente kan door onvolledige informatie door de partners ook op het verkeerde been worden gezet. Wij kennen allemaal de voorbeelden waarbij een gemeente, niets vermoedend, bijstand verleend aan een “multi-problem gezin” dat op zolder een flinke hennepkwekerij exploiteert. Of de verstrekking van huursubsidie aan een “minder draagkrachtige” huurder die clandestien kamers in zijn huurwoning verhuurt aan derden. Dit alles heeft negatieve invloed op het imago van de wijk en het woon- en leefklimaat.

Aanpak door samenwerking tussen domeinen
Naast een zichtbare “straatveiligheid” is ook het woon- en leefklimaat in de wijken zeer belangrijk. De veiligheid en leefbaarheid zijn samen bepalend voor een positieve, gezonde en bestendige ontwikkeling van de wijk. Dit houdt in dat naast de veiligheidspartners ook de sociale partners in de wijken actief moeten zijn. Samenwerking tussen deze professionals is een vereiste om de wijk tot een “Veilige Wijk” te maken.

Informatie delen
Het delen van informatie of de koppeling van dossiers tussen veiligheids- en sociale partners blijkt vaak nog problematisch te zijn. Door elke partner werd een eigen privacyreglement vastgesteld, waarbij het delen van informatie aan derden zo goed als onmogelijk werd gemaakt. Door de Veiligheidshuizen en door gemeenten in regionaal verband, zoals bij de Veiligheidscoalitie Midden Nederland, zijn deze hindernissen opgeruimd door uniforme privacyreglementen vast te stellen.

Oplossing landelijke regelgeving
De centrale overheid onderkent dat een succesvolle uitvoering van de plannen van aanpak begint bij het delen van informatie. Daarom ook de “Wet gegevensuitwisseling in samenwerkingsverbanden”. Deze wet moet knelpunten wegnemen die een effectieve informatie-uitwisseling tussen overheidsinstanties en private partijen met een publiekrechtelijke taak in de weg staan.

De oplossing is “SMART Veiligheid”
Om een veilige wijk te krijgen moet de gemeente de centrale regie voeren. Dat betekent multidisciplinair overleggen, informatie uitwisselen, integrale plannen van aanpak begeleiden en de uitvoering van de plannen van aanpak en resultaten monitoren. Dat is geen sinecure. Door de C3Group uit Leerdam is hiervoor de methode “SMART Veiligheid” ontwikkeld. Het is een volgens de SMART principes ontwikkelde methode waarin multidisciplinaire samenwerking centraal staat en waarbij volledige regie op overleg, processen en acties mogelijk is. De methode “SMART Veiligheid wordt ondersteund door slimme software, waarmee ook brede management informatie kan worden gegenereerd.

Hoe werkt het
Alle partners die betrokken zijn bij “De Veilige Wijk” delen hun informatie, dossiers en acties in een integraal systeem. Het systeem heeft een multidisciplinair overlegplatform, waaraan, onder de regie van de gemeente, alle partners kunnen deelnemen. In het overleg worden de integrale plannen van aanpak gemaakt en de acties bij de partners uitgezet. De uitvoering van de acties wordt door het systeem gevolgd. Tot slot genereert het systeem brede management rapportages waarmee de veiligheidssituatie in de wijken en de behaalde resultaten kunnen worden gemeten.

Meer weten
In samenwerking met het Studiecentrum voor Bedrijf en Overheid zullen deze methode en de ondersteunende software in diverse SBO congressen en cursussen nader worden gepresenteerd en toegelicht. De C3 Group is er voor u en maakt samenwerken plezierig en succesvol.

Over de schrijver
Kennisgebieden: Robert heeft veel kennis en ervaring met de complexe samenwerkingsverbanden binnen het sociaal domein en het veiligheidsdomein. Het betreft zowel samenwerking binnen (jeugd)zorg, welzijn en participatie als Persoonsgerichte Aanpak groepsaanpak en interventieteams ondermijning. Binnen tientallen Nederlandse gemeenten en haar ketenpartners heeft Robert als projectleider of consultant een rol gespeeld om de samenwerking te stroomlijnen en met slimme software te versterken. Korte introductie: Na een opleiding als organisatiedeskundige met een ICT achtergrond aan de Erasmus universiteit, heeft Robert zich gespecialiseerd in het succesvol maken van complexe samenwerkingsverbanden. Met de introductie van SMART Samenwerken en de inzet van slimme software heeft Robert tientallen projecten uitgevoerd binnen gemeentelijke en commerciële organisaties. Het doel is altijd om samenwerken leuker te maken door meer overzicht, inzicht en regie op resultaat te creëren.
Reactie plaatsen